Brancheinformatie en cijfers landbouw, bosbouw en visserij

De sectie bestaat uit drie afdelingen van zeer ongelijke omvang. De landbouw is verreweg de grootste: akkerbouw, glas- en vollegrondstuinbouw, fruit- en sierteelt, veehouderij en de loonwerkers en andere dienstverleners die het werk op het boerenerf ondersteunen. In de bosbouw draait het om aanplant, beheer en houtoogst, vaak uitgevoerd door bosaannemers in opdracht van terreinbeherende organisaties, gemeenten en particuliere boseigenaren. De visserij omvat de kottervisserij op de Noordzee, de pelagische visserij op haring en makreel en de kweek van mosselen, oesters en vis. Familiebedrijven overheersen; zij leveren via coöperaties, veilingen, telersverenigingen en handelshuizen aan de voedingsindustrie, de retail en het buitenland. De agrarische export bedraagt ruim € 100 miljard (bron: ABN AMRO, juni 2026).

Het kapitaal zit in grond, stallen, kassen, schepen en productierechten zoals fosfaatrechten en vangstquota. De grootste kostenposten zijn voer, kunstmest, energie, brandstof, arbeid, pacht en afschrijvingen. Omdat de meeste producten tegen wereldmarktprijzen worden verkocht, bepaalt de kostprijs per kilo, liter of stuk of een bedrijf een slecht jaar doorstaat. Let bij een ondernemingsplan of kredietaanvraag daarom op de opbrengst per hectare of per dier, het aandeel contractafzet, de liquiditeitsbuffer en de waarde van grond en rechten. Regels voor stikstof, mest, gewasbescherming, dierenwelzijn en visquota begrenzen de groei en verschillen per gebied. Ondernemers die hun kostprijs scherp bewaken, risico spreiden met contracten of verbreding en hun vergunningen op orde hebben, komen het best door wisselende jaren.