Bekijk de prijzen geen automatische verlenging
EN
ES

Duurzaam ondernemen

Ondernemen is mooi, en het kan slim en duurzaam. Hier vindt u de regels, de regelingen en de eerste stappen.

11 onderwerpen Bijgewerkt 2026
In dit onderwerp: Kennisbank 7

Slim en duurzaam ondernemen begint hier

Duurzaam ondernemen verlaagt uw kosten en versterkt uw positie bij klanten en financiers. Hier ziet u welke regels voor u gelden en waar u morgen al kunt beginnen.

Waarom duurzaam ondernemen loont

Verduurzamen is in de eerste plaats goed ondernemerschap. Wie minder energie en materiaal verbruikt, houdt meer over van elke euro omzet. En wie zijn aanpak met cijfers onderbouwt, staat sterker in gesprekken met klanten en financiers.

Lagere kosten

Investeringen in energiebesparing en eigen opwek verdienen zich vaak snel terug. In 2026 trekt u via de energie-investeringsaftrek 40% van een investering op de Energielijst af van uw fiscale winst, bovenop de gewone afschrijving (bron: Belastingdienst, oktober 2026).

Sterker bij klant en bank

Grote klanten en financiers vragen het mkb vaker om duurzaamheidsgegevens (bron: NBA, juni 2026). Wie die gegevens paraat heeft, maakt het de klant en de bank makkelijk.

Klaar voor nieuwe regels

Van de energiebesparingsplicht tot de nieuwe regels voor groene claims: wie op tijd begint, doet het in eigen tempo en tegen de laagste kosten.

Duurzaam, MVO en circulair: wat is het verschil?

De begrippen lopen in de praktijk door elkaar. Een eenvoudige indeling helpt om te bepalen waar u staat.

  • Maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO): het breedste begrip. U neemt verantwoordelijkheid voor de gevolgen van uw bedrijf voor mensen, milieu en winst, het bekende drieluik people, planet, profit van John Elkington. Banken en investeerders spreken liever van ESG: environmental, social en governance.
  • Duurzaam ondernemen: de milieukant daarvan. U verlaagt energie- en waterverbruik, uitstoot, afval en transportbewegingen, zonder in te leveren op rendement.
  • Circulair ondernemen: een manier om dat te bereiken. U houdt producten en grondstoffen zo lang mogelijk in gebruik, door te repareren, te hergebruiken en pas als laatste te recyclen. Lees meer over circulair ondernemen en de R-ladder.

Wat verandert er voor ondernemers?

Een aantal regels is net ingegaan, andere volgen binnenkort. Dit zijn de data die voor het mkb het meest tellen.

Belangrijke data op een rij

Datum Wat verandert er Meer informatie
12 augustus 2026 De Europese verpakkingsverordening PPWR is van toepassing Verpakkingen en PPWR
27 september 2026 Strengere regels voor duurzaamheidsclaims richting consumenten Duurzaamheidsclaims
1 januari 2027 De salderingsregeling voor zonnepanelen stopt, ook voor mkb met een kleine aansluiting Netcongestie en zonnepanelen
1 januari 2027 Bestelauto's met emissieklasse 5 mogen de zero-emissiezones niet meer in Duurzame mobiliteit
1 januari 2027 Werkgevers betalen een eindheffing van 12% van de cataloguswaarde over een fossiele auto van de zaak die zij vanaf dan ter beschikking stellen Duurzame mobiliteit
Boekjaar 2027 De CSRD geldt alleen nog voor ondernemingen met meer dan 1.000 werknemers en meer dan € 450 miljoen omzet CSRD en VSME
1 juli 2027 Voorgenomen herziening van de energiebesparingsplicht, met een terugverdientijd van zeven jaar Energiebesparingsplicht
1 december 2027 De volgende rapportage voor de informatieplicht energiebesparing moet vóór deze datum binnen zijn Energiebesparingsplicht

Stand oktober 2026; de herziening per 1 juli 2027 is nog een voornemen, en uitleg per regel staat op de onderwerppagina's (bron: Europese Commissie, augustus 2026; ACM, september 2026; Rijksoverheid, augustus 2026; Op weg naar ZES, mei 2026; Rijksoverheid, september 2026; EUR-Lex, februari 2026; IPLO, juli 2026; IPLO, oktober 2026).

Zo begint u in vijf stappen

U hoeft niet alles tegelijk te doen. Deze volgorde werkt voor de meeste bedrijven, van installateur tot webwinkel.

  1. 01

    Breng uw verbruik en uitstoot in kaart

    Met de energierekeningen, de brandstofpassen en de kilometerregistratie heeft u de basis al in huis. Zo maakt u uw CO2-voetafdruk en ziet u waar de winst zit.

  2. 02

    Pak energie als eerste aan

    Verbruikt een vestiging 50.000 kWh stroom of 25.000 m3 aardgas per jaar of meer, dan geldt de energiebesparingsplicht (bron: IPLO, oktober 2026). Kijk daarna naar zonnepanelen en slim verbruik bij netcongestie.

  3. 03

    Laat de overheid meebetalen

    Let op de timing: de ISDE vraagt u aan voordat u een offerte accepteert, de EIA en MIA meldt u binnen 3 maanden nadat u de opdracht hebt gegeven (bron: RVO, augustus 2026; RVO, september 2026). Het overzicht staat bij subsidies en financiering.

  4. 04

    Kijk naar inkoop, vervoer en afval

    Hier zit vaak het grootste deel van uw impact. Begin bij duurzaam inkopen, mobiliteit en afvalscheiding.

  5. 05

    Vertel het eerlijk en leg het vast

    Communiceer alleen wat u kunt onderbouwen, volgens de regels voor duurzaamheidsclaims, en neem uw aanpak op in uw ondernemingsplan.

Goed nieuws voor het mkb

De Europese rapportageplicht is flink ingeperkt, en ook als leverancier bent u beschermd: een rapporterende klant mag een bedrijf met gemiddeld niet meer dan 1.000 werknemers voor zijn verslag niet meer vragen dan de vrijwillige standaard op basis van de VSME (bron: EUR-Lex, februari 2026).

Alle onderwerpen

Energiebesparingsplicht

Wie moet besparen, hoe u rapporteert en wat er verandert aan de plicht en de EED-audit.

Netcongestie en zonnepanelen

Een vol stroomnet, het einde van salderen en hoe u slim omgaat met eigen opwek.

Subsidies en financiering

EIA, MIA, Vamil, ISDE, leningen en borgstellingen voor uw duurzame investering.

CO2-voetafdruk

Uw uitstoot berekenen in scope 1, 2 en 3, met officiële emissiefactoren.

CSRD en VSME

Wie moet rapporteren, en hoe u als mkb vragen van klanten en bank beantwoordt.

Duurzaamheidsclaims

Wat u mag zeggen over duurzaamheid en hoe u greenwashing voorkomt.

Duurzaam inkopen

Slimmer kiezen in uw keten, met due diligence en kansen bij de overheid als klant.

Duurzame mobiliteit

Zero-emissiezones, rapportageplicht, bijtelling en de fiets van de zaak.

Afvalscheiding

Welke afvalstromen u moet scheiden en hoe u bespaart op restafval.

Verpakkingen en PPWR

De nieuwe Europese verpakkingsregels, statiegeld en wegwerpplastic.

Circulair ondernemen

Verdienmodellen die grondstoffen in de kringloop houden, en hoe u begint.

Circulair in de horeca

Minder voedselverspilling, minder wegwerp en meer marge in uw zaak.

Wilt u weten hoe uw kosten zich verhouden tot die van branchegenoten? Met de benchmark winst en kostenstructuur ziet u waar uw besparingskansen liggen.

Business Planner

Maak verduurzaming onderdeel van uw ondernemingsplan

Start met de Business Planner
Wat is duurzaam ondernemen?
Duurzaam ondernemen betekent dat u de belasting van uw bedrijf op het milieu verlaagt en tegelijk rendabel blijft. Denk aan minder energie- en materiaalverbruik, schoner vervoer en minder afval. Het is de milieukant van maatschappelijk verantwoord ondernemen.
Moet mijn mkb-bedrijf over duurzaamheid rapporteren?
Voor de CSRD meestal niet: vanaf boekjaar 2027 geldt die alleen voor ondernemingen met meer dan 1.000 werknemers en meer dan € 450 miljoen omzet (bron: EUR-Lex, februari 2026). Wel kunnen klanten en banken om gegevens vragen. De vrijwillige VSME-standaard helpt u die vragen in een keer te beantwoorden.
Welke duurzaamheidsregels gelden voor bijna elk bedrijf?
Elke ondernemer moet bedrijfsafval scheiden (bron: Rijkswaterstaat, juli 2026). Gebruikt een vestiging 50.000 kWh stroom of 25.000 m3 aardgas per jaar of meer, dan geldt ook de energiebesparingsplicht (bron: IPLO, oktober 2026). En wie over duurzaamheid communiceert, moet zich aan de regels voor duurzaamheidsclaims houden.
Welke subsidies zijn er voor verduurzaming?
De bekendste zijn de energie-investeringsaftrek (EIA), de milieu-investeringsaftrek (MIA) met de Vamil en de ISDE voor onder meer warmtepompen. Ook zijn er leningen en borgstellingen. Let op de timing: de ISDE vraagt u aan voordat u een offerte accepteert, de EIA en MIA meldt u binnen 3 maanden na de opdracht (bron: RVO, augustus 2026; RVO, september 2026).

Bronnen