Bedrijfsstrategie bepalen in 5 stappen

Waarom strategievorming in het MKB anders werkt

Grote bedrijven hebben strategieteams en consultants. In het MKB bent u zelf de strateeg, de analist en de uitvoerder. Dat maakt het proces compacter, maar ook kwetsbaarder voor blinde vlekken. Er zijn tal van onderzoeken die laten zien dat bedrijven die hun strategie jaarlijks herijken veel vaker hun groeidoelen halen dan bedrijven die dat niet doen. Het loont dus om dit gestructureerd aan te pakken.

5 leerpunten uit de praktijk van strategievorming

Uit de praktijk van strategisch advies aan MKB-ondernemingen komen steeds dezelfde valkuilen terug. Onderstaande leerpunten helpen u die te omzeilen voordat u aan de stappen begint.

1. A

   Ontdekken, niet alleen terugblikken

   Strategie is geen jaarverslag. Het gaat om het opsporen van nieuwe kansen en patronen, niet om het herhalen van wat al bekend is.

2. B

   Strategie is een leerproces voor de hele organisatie

   Niet alleen de directie bepaalt de koers. Medewerkers die de klant dagelijks spreken, zien kansen en bedreigingen die de leiding mist. Betrek hen actief.

3. C

   Denk buiten de budgetcyclus

   Strategie die wordt afgeleid van het budget is geen strategie, maar een begroting met een ander label. Houd de twee processen gescheiden.

4. D

   Balans tussen extern en intern

   Wie alleen naar buiten kijkt, mist interne beperkingen. Wie alleen naar binnen kijkt, mist de markt. Zorg dat beide analyses even zwaar wegen in de confrontatie.

5. E

   Bedrijfsontwikkeling boven positionering

   Positionering gaat over hoe u nu overkomt. Bedrijfsontwikkeling gaat over wat u over drie jaar bent. Richt de strategie op dat laatste.

Strategie bepalen in 5 stappen

Onderstaande stappen vormen het aanbevolen strategieproces voor het MKB. Elke stap heeft een eigen uitgewerkte pagina met methoden, modellen en praktijkvoorbeelden. Volg de stappen in volgorde: elke stap bouwt voort op de vorige.

1. 01

   Bepalen van het proces

   Kies hoe u de strategie wilt bepalen en verken uw missie en visie. Dit is de stap die in de praktijk het vaakst te vluchtig wordt doorlopen, met als gevolg dat de rest van het proces vastloopt. Neem hier de tijd voor.

2. 02

   Externe analyse

   Analyseer de markt, concurrenten en de bredere omgeving (denk aan PESTEL en de vijfkrachtenanalyse van Porter). Branchecijfers van Firmfocus geven u een objectief vertrekpunt voor deze stap.

3. 03

   Interne analyse

   Breng de sterktes en zwaktes van uw eigen organisatie in kaart: financieel, operationeel en qua personeel. Gebruik harde cijfers waar mogelijk, geen aannames.

4. 04

   Confrontatie

   Zet de externe kansen en bedreigingen af tegen de interne sterktes en zwaktes. Dit levert de strategische kernvragen op waarop uw keuzes gebaseerd worden.

5. 05

   Beoordelen en implementeren

   Weeg de strategische alternatieven, maak een keuze en stem de functionele strategieen (marketing, financien, HR, ICT) af op de gekozen koers. Leg meetpunten vast zodat u de voortgang kunt volgen.

Hoe het MKB het in de praktijk aanpakt

Naast het aanbevolen stappenplan ziet Firmfocus in de praktijk een kortere variant die veel MKB-ondernemers hanteren. Deze aanpak is minder uitgebreid, maar werkt goed als startpunt voor bedrijven die nog geen formeel strategieproces hebben.

Strategie en branchecijfers: de combinatie die werkt

Een strategie zonder cijfers is een mening. Wie zijn externe analyse baseert op harde branchedata, maakt scherpere keuzes en overtuigt ook financiers en medewerkers sneller. Firmfocus biedt branchecijfers voor meer dan 200 sectoren in het Nederlandse MKB, van brutomarge en personeelskosten tot omzetgroei per branche. Gebruik die cijfers als objectief anker in stap 2 en 3 van uw strategieproces.

Veelgestelde vragen over strategievorming