Winst uit onderneming of niet?

Waar de Belastingdienst naar kijkt en wat het u oplevert

In dit onderwerp: Belastingzaken 12

Winst uit onderneming of niet?

Of de Belastingdienst u als ondernemer ziet, bepaalt of u recht heeft op de ondernemersaftrek en de mkb-winstvrijstelling. Hier leest u waar de Belastingdienst naar kijkt en wat het verschil is met resultaat uit overige werkzaamheden.

Let op

Een inschrijving bij de KVK of een btw-nummer maakt u nog geen ondernemer voor de inkomstenbelasting. De Belastingdienst beoordeelt dat zelf, per activiteit (bron: Belastingdienst, maart 2025).


Waar kijkt de Belastingdienst naar?

De basis is dat u deelneemt aan het economische verkeer, buiten de sfeer van hobby of familie, en dat u redelijkerwijs winst kunt verwachten (bron: Belastingdienst, maart 2025). Daarnaast weegt de Belastingdienst een reeks aanwijzingen mee.

Wijst op ondernemerschap

  • u werkt zelfstandig en voor meerdere opdrachtgevers;
  • u maakt winst, of verwacht dat redelijkerwijs;
  • u investeert kapitaal en besteedt er veel tijd aan;
  • u treedt naar buiten op met een website of reclame;
  • u loopt ondernemersrisico, zoals wanbetaling of afhankelijkheid van uw reputatie;
  • u bent aansprakelijk voor de schulden van uw bedrijf.

Wijst er niet op

  • een zeer kleine winst of structureel verlies;
  • werk voor maar een opdrachtgever die bepaalt hoe u werkt;
  • weinig tijd en geen eigen investeringen;
  • geen zichtbaarheid naar buiten;
  • geen financieel risico.

Deze aanwijzingen noemt de Belastingdienst zelf (bron: Belastingdienst, maart 2025). Geen enkele aanwijzing is op zichzelf doorslaggevend: het totaalbeeld telt.


Resultaat uit overige werkzaamheden

Bent u niet in loondienst en ook geen ondernemer, dan valt uw inkomen onder resultaat uit overige werkzaamheden. Uw winst berekent u op dezelfde manier, maar u heeft geen recht op ondernemersregelingen zoals de zelfstandigenaftrek en de investeringsaftrek (bron: Belastingdienst, maart 2025). Voorbeelden zijn gastouders, freelance klussen naast een baan en het ter beschikking stellen van bezittingen aan een eigen bedrijf (bron: Belastingdienst, maart 2025).

Ondernemer of overig werk: het verschil

Regeling Wat er geldt
Zelfstandigenaftrek Alleen voor ondernemers die het urencriterium halen; in 2026 € 1.200 (bron: Belastingdienst, januari 2026)
Startersaftrek Maximaal drie keer in de eerste vijf jaar, bovenop de zelfstandigenaftrek; in 2026 € 2.123 (bron: Belastingdienst, december 2025)
Mkb-winstvrijstelling Voor alle ondernemers, ook zonder urencriterium; 12,7% van de winst na ondernemersaftrek (bron: Belastingdienst, augustus 2026)
Investeringsaftrek Alleen voor ondernemers
Overig werk Geen van deze regelingen; wel betaalt u inkomensafhankelijke bijdrage Zvw

Het urencriterium

Voor de zelfstandigenaftrek, de startersaftrek en de meewerkaftrek moet u aan het urencriterium voldoen. Dat betekent minimaal 1.225 uur per kalenderjaar aan uw onderneming besteden en meer tijd dan aan ander werk, zoals een baan (bron: Belastingdienst, juli 2026).

Wat telt mee

  • directe uren voor klanten;
  • indirecte uren zoals administratie, offertes en acquisitie;
  • het bouwen van uw zakelijke website;
  • bij zwangerschap maximaal 16 weken niet-gewerkte uren (bron: Belastingdienst, juli 2026).

Startersregel

Was u in geen van de vijf voorgaande jaren ondernemer, dan hoeft u alleen de 1.225 uur te halen en niet meer uren te maken dan in ander werk (bron: Belastingdienst, juli 2026). Begint u halverwege het jaar, dan wordt dat aantal niet naar rato verlaagd.


De meewerkaftrek

Werkt uw fiscale partner minimaal 525 uur per jaar onbetaald mee, of voor minder dan € 5.000, dan heeft u recht op meewerkaftrek (bron: Belastingdienst, oktober 2023). Die loopt op van 1,25% tot 4% van de winst, afhankelijk van het aantal uren (bron: Belastingdienst, oktober 2023). Het kabinet stelt voor de meewerkaftrek volgend jaar met 75% te verlagen (bron: KVK, september 2026).

Tip

Lees ook hoe KVK en Belastingdienst ondernemerschap beoordelen en wat de Wet DBA betekent voor uw opdrachten. Houd vanaf dag een uw uren bij, want zonder registratie kunt u het urencriterium lastig aantonen.


Veelgestelde vragen over winst uit onderneming

Ben ik ondernemer als ik ingeschreven sta bij de KVK?
Niet automatisch. De Belastingdienst beoordeelt zelf of u ondernemer bent voor de inkomstenbelasting, op basis van onder meer winstverwachting, zelfstandigheid en ondernemersrisico (bron: Belastingdienst, maart 2025).
Wat is resultaat uit overige werkzaamheden?
Inkomen uit werk dat geen loondienst en geen onderneming is. U berekent de winst op dezelfde manier, maar zonder ondernemersaftrek en investeringsaftrek (bron: Belastingdienst, maart 2025).
Hoeveel uur moet ik werken voor de zelfstandigenaftrek?
Minimaal 1.225 uur per jaar, en meer dan aan ander werk (bron: Belastingdienst, juli 2026).
Krijg ik mkb-winstvrijstelling zonder urencriterium?
Ja. De mkb-winstvrijstelling geldt voor alle ondernemers, ook als u het urencriterium niet haalt (bron: Belastingdienst, augustus 2026).
Kan ik naast mijn baan ondernemer zijn?
Ja. U kunt dan wel de mkb-winstvrijstelling krijgen, maar de zelfstandigenaftrek alleen als u meer uren in uw onderneming steekt dan in uw baan en minimaal 1.225 uur haalt (bron: Belastingdienst, juli 2026).