Brancheinformatie en cijfers geestelijke gezondheids- en verslavingszorg met overnachting

De sector bestaat vooral uit grote ggz-instellingen met meerdere locaties en zowel klinische als ambulante teams, aangevuld met gespecialiseerde klinieken voor bijvoorbeeld eetstoornissen, verslaving of trauma en met regionale instellingen voor beschermd wonen. De financiering komt uit vier stromen. Zorgverzekeraars betalen behandeling met opname via het zorgprestatiemodel. Mensen met langdurige psychische problemen kunnen sinds 2021 zorg met verblijf krijgen uit de Wet langdurige zorg. Gemeenten financieren beschermd wonen via de Wmo, en Justitie koopt forensische zorg en tbs in. Die mix maakt de bedrijfsvoering complex, omdat elke financier eigen voorwaarden, tarieven en verantwoordingseisen hanteert.

Personeel is verreweg de grootste kostenpost: psychiaters, verpleegkundig specialisten, psychologen en sociotherapeuten zijn schaars, en veiligheid op de afdeling vraagt een stevige bezetting. Kengetallen zijn de bedbezetting, de gemiddelde opnameduur, de wachttijd tot behandeling, de inzet van extern personeel en het verzuim. De regelgeving is zwaar, met de Wet verplichte ggz voor gedwongen zorg, de Wet forensische zorg en kwaliteitseisen van inspectie en verzekeraars. Goed functionerende instellingen werken met korte opnames, gevolgd door intensieve begeleiding thuis door FACT-teams (wijkteams voor mensen met ernstige psychiatrische aandoeningen), en maken afspraken met gemeenten en woningcorporaties over doorstroming naar zelfstandig wonen. Kijkt u als financier naar een kliniek, beoordeel dan vooral de spreiding over financiers en de vastgoedpositie.