Uw startsituatie: welke regels gelden voor uw vertrekpunt

Naast uw baan, vanuit een uitkering, met een compagnon, als franchisenemer of via een overname.

5 onderwerpen Bijgewerkt 2026
In dit onderwerp: Bedrijf starten 7

Hetzelfde stappenplan, andere spelregels

Begint u naast uw baan, vanuit een uitkering, met een compagnon, als franchisenemer of door een bedrijf over te nemen? Uw vertrekpunt bepaalt welke regels, rechten en risico's er extra bij komen.

Twee starters met hetzelfde idee kunnen in een heel andere positie zitten. De een houdt zijn salaris en bouwt 's avonds een klantenkring op. De ander is net ontslagen en wil de WW gebruiken om het bedrijf op gang te krijgen. Voor de eerste telt vooral de urengrens van de Belastingdienst, voor de tweede de toestemming van UWV.

Die verschillen zijn concreet. Was u in een van de vijf voorgaande jaren geen ondernemer, dan hoeft u voor de zelfstandigenaftrek alleen aan de grens van 1.225 uur per jaar te voldoen, ook als u daarnaast in loondienst werkt (bron: Belastingdienst, oktober 2026). Start u vanuit de WW, dan kent UWV een startperiode van zes maanden waarin u 29% minder uitkering ontvangt en de inkomsten uit uw bedrijf niet worden gekort (bron: UWV, augustus 2026).

De artikelen

Starten naast uw baan

Urencriterium, afspraken met uw werkgever en hoe u de overstap naar volledig ondernemen plant.

Starten vanuit een uitkering

De startperiode in de WW, de Bbz bij de gemeente en wat UWV of de gemeente in uw plan wil zien.

Starten met een compagnon

Vof, maatschap of bv, en de afspraken die u vooraf maakt over inbreng, winst, rollen en uit elkaar gaan.

Een franchise starten

Wat de Wet franchise u als franchisenemer geeft en hoe u een formule beoordeelt voordat u tekent.

Een bedrijf overnemen

Zoeken, waarderen, boekenonderzoek en financieren van een overname, bekeken vanuit de koper.

Vijf vertrekpunten naast elkaar

Per vertrekpunt ziet u wat u als eerste regelt en waar het in de praktijk het vaakst op stukloopt.

VertrekpuntEerst regelenGrootste risico
Naast uw baanAfspraken over nevenwerk in uw arbeidsovereenkomst en een sluitende urenregistratieTe weinig tijd om klanten te werven en tegelijk te leveren
Vanuit WW of bijstandToestemming van UWV of de gemeente vóór de start, op basis van uw ondernemingsplanOpdrachten voor uw oude werkgever tijdens de startperiode: dan stopt de WW
Met een compagnonRechtsvorm en een samenwerkingscontract met afspraken over inbreng, winst en uittredenOnenigheid zonder afspraken, terwijl u in een vof aansprakelijk bent voor de hele schuld
FranchiseDe verplichte informatie van de franchisegever, en de tijd om die te laten beoordelenEen formule die op papier beter rendeert dan op uw locatie
OvernameEen boekenonderzoek naar de cijfers, de contracten en het personeelGoodwill die aan de verkoper zelf vastzit en met hem vertrekt

Samen beginnen

Een vof richt u zonder notaris op en schrijft u zelf in bij de KVK. Een contract is niet verplicht, maar zonder afspraken mag elke vennoot onbeperkt namens de vof handelen, en is elke vennoot aansprakelijk voor de hele schuld. In een maatschap, bedoeld voor vrije beroepen, is elke maat voor een gelijk deel aansprakelijk. Een wet die de vof en de maatschap moderniseert, is nog in voorbereiding; de ingangsdatum is niet bekend (bron: KVK, mei 2026).

Belangrijker dan de rechtsvorm is wat u afspreekt voor het geval dat rollen veranderen. Noam Wasserman volgde 212 Amerikaanse start-ups en zag dat na drie jaar de helft van de oprichters geen CEO meer was (bron: Wasserman, februari 2008). Dat gaat over snelgroeiende bedrijven met investeerders, maar de les geldt breder: leg vooraf vast wie wat doet, hoe u de winst verdeelt en wat er gebeurt als een van beiden wil stoppen.

Instappen in iets dat al bestaat

Met een franchiseformule koopt u een bewezen concept, een merk en ondersteuning. Nederland telde in 2025 936 franchiseformules met 34.937 vestigingen (bron: NFV, juni 2026). Sinds de Wet franchise moet de franchisegever u minstens vier weken voor het sluiten van de overeenkomst de verplichte informatie geven, waaronder, voor zover beschikbaar, financiële gegevens over de beoogde locatie of anders over vergelijkbare ondernemingen (bron: Staatsblad, juli 2020). Gebruik die weken om de cijfers te laten doorrekenen.

Wie een bestaand bedrijf overneemt, begint met klanten, personeel en omzet, maar ook met de verplichtingen van de vorige eigenaar. Als koper heeft u een onderzoeksplicht: u kijkt minimaal naar de financiële cijfers en de lopende contracten (bron: KVK, juli 2026). Hoe u een overname financiert en integreert, leest u ook in het strategie-artikel over overnames en samenwerking.

Mag ik met een WW-uitkering een eigen bedrijf beginnen?
Ja. UWV kent een startperiode waarin u met een aangepaste uitkering aan uw bedrijf werkt. Vraag die aan voordat u begint, want UWV beoordeelt uw ondernemingsplan. Neem in die periode geen opdrachten aan van de werkgever die u heeft ontslagen.
Moet ik mijn werkgever vertellen dat ik een bedrijf begin?
Kijk eerst in uw arbeidsovereenkomst en cao of er regels staan over nevenwerk of een concurrentiebeding. Staan die er, overleg dan vooraf. Zo voorkomt u een conflict dat uw baan en uw nieuwe bedrijf tegelijk raakt.
Is een vof-contract verplicht?
Nee, maar wel verstandig. Zonder contract mag elke vennoot onbeperkt namens de vof handelen, en eindigt de vof volgens de wet als een van de vennoten overlijdt. Leg daarom vast wie wat mag, hoe u de winst verdeelt en hoe u uit elkaar gaat.
Is een franchise minder riskant dan zelf beginnen?
Niet vanzelf. U start met een bekend merk en een uitgewerkte werkwijze, maar betaalt daarvoor vergoedingen en bent gebonden aan de regels van de formule. Beoordeel daarom de cijfers van vergelijkbare vestigingen en praat met andere franchisenemers voordat u tekent.

Firmfocus jaarlidmaatschap voordelen

Maak gebruik van onze ondernemerstools en de laatste branche-informatie

Verkrijg direct toegang tot alle stappen, downloads en tools voor ondernemers.

Verkrijg direct toegang