Brancheinformatie en cijfers universitair hoger onderwijs

Het academische bedrijf draait op drie geldstromen. De eerste is de rijksbijdrage, die grotendeels meebeweegt met het aantal studenten, diploma's en promoties; daarnaast betalen studenten wettelijk collegegeld of instellingscollegegeld. De tweede geldstroom komt van NWO en vergelijkbare fondsen, de derde uit contractonderzoek voor bedrijven, ministeries en de Europese Unie. De markt is sterk geconcentreerd bij een beperkt aantal bekostigde universiteiten, die het overgrote deel van de studenten en het onderzoeksgeld binnenhalen. Private aanbieders zitten vooral in niches als business schools, theologische opleidingen en postinitiële masters.

Personeel is veruit de grootste kostenpost, gevolgd door huisvesting, laboratoria en ICT. Kengetallen die ertoe doen zijn de instroom per opleiding, het studiesucces, het aandeel internationale studenten, de verhouding tussen vaste en tijdelijke contracten en de solvabiliteit tegenover de omvangrijke vastgoedportefeuilles. Opleidingen moeten geaccrediteerd zijn door de NVAO (de Nederlands-Vlaamse accreditatieorganisatie), en Engelstalig onderwijs ligt politiek onder vuur. Universiteiten concurreren onderling en met buitenlandse instellingen om studenten, toptalent en Europese onderzoeksbeurzen. Instellingen met een herkenbaar profiel, veel extern onderzoeksgeld en efficiënt benutte gebouwen staan het sterkst. Beoordeelt u een samenwerking of aanbesteding met een universiteit, kijk dan naar de afhankelijkheid van krimpende opleidingen en van de derde geldstroom.