Markt en ontwikkeling van de branche tertiair onderwijs
Kies een weergave. Het aantal bedrijven in dit blok gaat over de branche tertiair onderwijs zelf.
Aantal bedrijven
Het aantal bedrijven in de branche tertiair onderwijs groeide van 330 in 2007 naar 600 in het 3e kwartaal van 2026 (bron: CBS, 3e kwartaal 2026).
Groei vergeleken met de branche onderwijs
Tussen 2007 en 2026 groeide het aantal bedrijven in de branche tertiair onderwijs met 81,8%, tegenover een groei van 415,4% in de branche onderwijs (bron: CBS, 3e kwartaal 2026).
- Tertiair onderwijs
- Onderwijs (SBI 85)
Tertiair onderwijs binnen onderwijs
In het 3e kwartaal van 2026 telde de branche tertiair onderwijs 600 van de 144.640 bedrijven in de branche onderwijs (SBI 85), een aandeel van 0,4% (bron: CBS, 3e kwartaal 2026).
- Gemiddelde
- 456
- Hoogste
- 6002026
- Laagste
- 1952017
- Laatste
- 6003e kwartaal 2026
- Tertiair onderwijs
- 181,8index 2026
- Onderwijs (SBI 85)
- 515,4index 2026
- Verschil
- -333,6 punt2026
- Basisjaar
- 2007= 100
- Tertiair onderwijs
- 6003e kwartaal 2026
- Aandeel
- 0,4%van onderwijs
- Grootste verwant
- 137.965overig onderwijs
- onderwijs
- 144.640totaal 3e kwartaal 2026
- Voor leden
- Sectorrapport tertiair onderwijsals PDF
Aantallen volgens het CBS, afgerond op vijftallen. Index: het aantal bedrijven in 2007 is 100. De vergelijkingslijn is de bovenliggende branche onderwijs (SBI 85). Verwante branches zijn de andere subbranches van onderwijs (SBI 85). Bron: CBS, bewerking Firmfocus.
Aan de slag met de branche tertiair onderwijs
- Sectorrapport tertiair onderwijs De marktcijfers en trends van deze pagina in één PDF. In elk lidmaatschap
- Excel-bedrijfstakdatabase Alle branches in één interactief dashboard, om zelf te analyseren. In elk lidmaatschap
- Zoek een andere branche Bekijk de cijfers van niet-universitair hoger onderwijs, universitair hoger onderwijs of een andere branche. Gratis
Toegang tot rapporten en tools
Voor alle branches · bedragen inclusief btw · geen automatische verlenging · betalen op factuur of online
Vooruitzichten voor de branche tertiair onderwijs
Het ondernemersvertrouwen in Nederland stond in het 3e kwartaal van 2026 op -5,3 (bron: CBS, oktober 2026).
Ondernemersvertrouwen
Saldo van optimistische en pessimistische ondernemers en consumenten
- Ondernemersvertrouwen Nederland, per kwartaal
- Consumentenvertrouwen Nederland
Wat speelt er in de branche tertiair onderwijs
Het hoger onderwijs kreeg forse bezuinigingen te verwerken: de uitgaven dalen in 2025-2030 met bijna € 800 miljoen (bron: NRTO, september 2025). Vanaf 2027 draait het kabinet-Jetten een deel daarvan terug en komt er voor wetenschap € 132 miljoen per jaar extra (bron: ING Research, september 2026). Instellingen blijven voorzichtig, omdat de steun voor de begroting bij een minderheidskabinet niet vaststaat.
Daarnaast verandert de studentenpopulatie. Door lagere geboortecijfers stromen er minder Nederlandse studenten in, en de instroom van internationale studenten daalt verder. Kleine opleidingen komen onder druk, wat leidt tot samenwerking tussen instellingen en het schrappen van studies. Tegelijk groeit de vraag naar leven lang ontwikkelen: korte, flexibele modules en microcredentials (erkende certificaten voor een afgeronde module) voor werkenden. AI verandert zowel het onderzoek als de manier van toetsen. Voor u als werkgever of onderzoekspartner betekent dit dat instellingen actiever samenwerking zoeken voor contractonderzoek en maatwerkopleidingen.
Omschrijving en trends: Firmfocus, op basis van onderzoek van ABN AMRO, ING Research en Rabobank (oktober 2026).
Achtergrond bij de branche tertiair onderwijs
Over de branche
Het hoger onderwijs is een binaire markt. Hogescholen geven beroepsgericht onderwijs, met een sterke regionale binding en praktijkgericht onderzoek via lectoraten. Universiteiten combineren wetenschappelijk onderwijs met fundamenteel onderzoek en trekken studenten en onderzoekers uit het hele land en het buitenland. Naast de bekostigde instellingen bestaan private hogescholen en aanbieders die geaccrediteerde opleidingen geven, vaak in deeltijd voor werkenden. Elke opleiding heeft een accreditatie van de NVAO nodig om een erkend diploma te mogen uitreiken.
De inkomsten komen uit de rijksbijdrage op basis van studenten, diploma's en vaste bedragen voor onderzoek, uit wettelijk collegegeld en, vooral bij universiteiten, uit onderzoeksgeld van NWO, de EU en bedrijven. Personeel is de grootste kostenpost, gevolgd door een omvangrijke vastgoedportefeuille met laboratoria en collegezalen. Rond de instellingen draait een markt van studentenhuisvesting, ICT, onderzoeksapparatuur, uitgevers en spin-offbedrijven. Voor u als ondernemer zijn hogescholen en universiteiten vooral partners: voor stagiairs, contractonderzoek, gezamenlijke subsidieaanvragen en het opleiden van uw medewerkers.
Producten en diensten
Bronnen en definities
- Bron
-
CBS (aantal bedrijven, ondernemersvertrouwen, consumentenvertrouwen en vacatures), bewerkt door Firmfocus.
- Branche
-
SBI 85.4, Tertiair onderwijs. Onderdeel van onderwijs (SBI 85). Onderliggende branches: niet-universitair hoger onderwijs (SBI 85.41) en universitair hoger onderwijs (SBI 85.42).
- Financiële cijfers
-
Het CBS publiceert geen kostenstructuur of winstcijfers voor de branche tertiair onderwijs, en ook niet voor onderwijs (SBI 85) en onderwijs (SBI P). Daarom staan die niet op deze pagina.
- Aantal bedrijven
-
Per jaar tonen wij de telling van het laatste beschikbare kwartaal; voor het lopende jaar is dat een tussenstand. Aantallen zijn afgerond op vijftallen.
- Bron: CBS
- Niveau: tertiair onderwijs
- Periode: 2007 tot en met 3e kwartaal 2026
- Ondernemersvertrouwen
-
CBS, Conjunctuurenquête Nederland: het saldo van het percentage optimistische en pessimistische ondernemers. De hoofdlijn gaat over Nederland, alle sectoren.
- Bron: CBS
- Niveau: Nederland
- Periode: 4e kwartaal 2016 tot en met 3e kwartaal 2026, per kwartaal
- Bijgewerkt: oktober 2026
- Consumentenvertrouwen
-
CBS, Consumentenconjunctuuronderzoek: het gemiddelde saldo van positieve en negatieve oordelen van consumenten over de economie en hun eigen financiële situatie, voor heel Nederland.
- Bron: CBS
- Niveau: Nederland
- Periode: oktober 2016 tot en met september 2026, per maand
- Bijgewerkt: oktober 2026
- Vacatures
-
Openstaande vacatures in de branche onderwijs (SBI P), per kwartaal.
- Bron: CBS
- Niveau: onderwijs (SBI P)
- Periode: 1e kwartaal 2011 tot en met 2e kwartaal 2026, per kwartaal
- Omschrijving en trends
-
Wij schrijven de omschrijving en de trends op basis van onderzoek van ABN AMRO, ING Research en Rabobank. Laatst herzien in oktober 2026.
- Actualiteit
-
Laatst bijgewerkt in oktober 2026.
Gebruik in uw rapportage
Neemt u de cijfers over in een analyse, advies of financieringsaanvraag? Vermeld dan deze bron.
Firmfocus, Branchecijfers tertiair onderwijs (SBI 85.4). Op basis van CBS, bewerking Firmfocus, oktober 2026. www.firmfocus.biz/NL/BI/branche/tertiair-onderwijs-854
Veelgestelde vragen over de branche tertiair onderwijs
Korte antwoorden op basis van de cijfers op deze pagina.