SBI-code 85.20 · Onderdeel van primair en speciaal onderwijs (85.2)

Brancheinformatie en cijfers primair en speciaal onderwijs

Wie een basisschool, een school voor speciaal basisonderwijs of een expertisecentrum bestuurt, leidt een organisatie waarin bijna alles om mensen draait. De bekostiging volgt de leerling, de kosten volgen het personeel. Juist dat personeel is schaars: UWV meet voor leerkrachten basisonderwijs een spanningsindicator van 11,83, waarmee zij tot de tien krapste beroepen horen (bron: UWV via ABN AMRO, juni 2026).

Bekijk de lidmaatschappen Sectorrapport primair en speciaal onderwijs

Vanaf € 15 · geen automatische verlenging · betalen op factuur of online

Bedrijven: 1.390; 3e kwartaal 2026
Groei sinds 2007: +11,2%; 1.250 in 2007, 1.390 in het 3e kwartaal van 2026
Ondernemersvertrouwen: -5,3; 3e kwartaal 2026, Nederland
Vacatures: 11.400; 2e kwartaal 2026, onderwijs (SBI P)

Bron: CBS, bewerking Firmfocus · Bijgewerkt oktober 2026 · Bronnen en definities

Markt en ontwikkeling van de branche primair en speciaal onderwijs

Het aantal bedrijven in dit blok gaat over de branche primair en speciaal onderwijs zelf.

Aantal bedrijven

2007 tot en met 3e kwartaal 2026

Het aantal bedrijven in de branche primair en speciaal onderwijs groeide van 1.250 in 2007 naar 1.390 in het 3e kwartaal van 2026 (bron: CBS, 3e kwartaal 2026).

Groei vergeleken met de branche primair en speciaal onderwijs

Index, 2007 = 100

Tussen 2007 en 2026 groeide het aantal bedrijven in de branche primair en speciaal onderwijs met 11,2%, tegenover een groei van 11,2% in de branche primair en speciaal onderwijs (bron: CBS, 3e kwartaal 2026).

Aantallen volgens het CBS, afgerond op vijftallen. Index: het aantal bedrijven in 2007 is 100. De vergelijkingslijn is de bovenliggende branche primair en speciaal onderwijs (SBI 85.2). Bron: CBS, bewerking Firmfocus.

Waarom geen winstcijfers?

Het CBS publiceert geen kostenstructuur of winstcijfers voor de branche primair en speciaal onderwijs, en ook niet voor primair en speciaal onderwijs (SBI 85.2), onderwijs (SBI 85) en onderwijs (SBI P). Daarom tonen wij op deze pagina de marktcijfers die er wel zijn.

Aan de slag met de branche primair en speciaal onderwijs

Toegang tot rapporten en tools

Voor alle branches · bedragen inclusief btw · geen automatische verlenging · betalen op factuur of online

Vergelijk alle lidmaatschappen

Vooruitzichten voor de branche primair en speciaal onderwijs

Het ondernemersvertrouwen in Nederland stond in het 3e kwartaal van 2026 op -5,3 (bron: CBS, oktober 2026).

Wat speelt er in de branche primair en speciaal onderwijs

Vanaf 2027 stroomt er extra geld naar de scholen. De OCW-beleidsbrief noemt structureel € 346 miljoen voor professionalisering van onderwijspersoneel op teamniveau en vanaf 2027 € 121 miljoen extra voor School & Omgeving, goed voor 70.000 extra leerlingen bovenop de 175.000 huidige deelnemers (bron: OCW, april 2026). Dat programma verrijkt de schooldag met activiteiten als sport, cultuur en huiswerkbegeleiding en vraagt dus om partners in de wijk.

Tegelijk lopen de kosten op. De cao-lonen stijgen in de hele economie met 4,1% in 2026 (bron: ABN AMRO, augustus 2026), en besturen zijn voor compensatie afhankelijk van de loon- en prijsbijstelling van het Rijk. Verouderde schoolgebouwen moeten verduurzamen, en wie een gebouw volledig elektrisch wil verwarmen, kan op netcongestie (een vol stroomnet) stuiten. AI-toepassingen voor nakijken, roosteren en differentiëren kunnen de werkdruk verlagen, maar vragen om afspraken over privacy en toetsing. Toets als bestuur elke investering aan de leerlingprognose: een nieuw gebouw in een krimpende wijk is een dure vergissing.

Omschrijving en trends: Firmfocus, op basis van onderzoek van ABN AMRO, ING Research en Rabobank (oktober 2026).

Achtergrond bij de branche primair en speciaal onderwijs

Over de branche

Het verdienmodel is eenvoudig en strak gereguleerd. Het bestuur ontvangt van OCW een lumpsum op basis van het aantal leerlingen op een vaste teldatum, aangevuld met budgetten voor onderwijsachterstanden en, via het samenwerkingsverband, voor extra ondersteuning. Scholen voor speciaal basisonderwijs en speciaal onderwijs krijgen meer geld per leerling, omdat ze met kleinere groepen en meer specialisten werken. Daarbovenop komen subsidies, bijvoorbeeld voor basisvaardigheden en het programma School & Omgeving. Inkomsten uit verhuur van lokalen, tussenschoolse opvang of samenwerking met kinderopvang zijn bescheiden.

Personeel is veruit de grootste kostenpost, gevolgd door huisvesting, leermiddelen en ICT. Kengetallen waarop u als bestuurder of financier stuurt, zijn de leerlingprognose per school, de leeftijds- en schaalopbouw van het team, het ziekteverzuim, de liquiditeit en de reserves ten opzichte van de signaleringswaarde die de inspectie hanteert. Een bestuur met veel kleine scholen draagt meer vaste lasten per leerling. Een gezonde school heeft een stabiel team, een herkenbaar profiel voor ouders, een voldoende of goed inspectieoordeel en een meerjarenbegroting die rekening houdt met krimp of groei in de wijk.

Producten en diensten

Groepsonderwijs
kleutergroepen
combinatiegroepen
speciaal basisonderwijs
speciaal onderwijs
basisondersteuning
extra ondersteuning
onderwijsarrangementen
ambulante begeleiding
onderwijsachterstandenprogramma's
schakelklassen
nieuwkomersklassen
plusklassen voor hoogbegaafden
remedial teaching
taal- en leesondersteuning
verrijkte schooldag
tussenschoolse opvang
schoolmaatschappelijk werk
leerlingvolgsysteem
doorstroomtoets
schooladvies
ouderportaal

Bronnen en definities

Bron: CBS (aantal bedrijven, ondernemersvertrouwen, consumentenvertrouwen en vacatures), bewerkt door Firmfocus.
Branche: SBI 85.20, Primair en speciaal onderwijs. Onderdeel van primair en speciaal onderwijs (SBI 85.2). Onderliggende branches: basisonderwijs voor leerplichtigen (SBI 85.20.1), speciaal basisonderwijs (SBI 85.20.2) en speciaal onderwijs in expertisecentra (SBI 85.20.3).
Financiële cijfers: Het CBS publiceert geen kostenstructuur of winstcijfers voor de branche primair en speciaal onderwijs, en ook niet voor primair en speciaal onderwijs (SBI 85.2), onderwijs (SBI 85) en onderwijs (SBI P). Daarom staan die niet op deze pagina.
Aantal bedrijven: Per jaar tonen wij de telling van het laatste beschikbare kwartaal; voor het lopende jaar is dat een tussenstand. Aantallen zijn afgerond op vijftallen.

Bron: CBS

Niveau: primair en speciaal onderwijs

Periode: 2007 tot en met 3e kwartaal 2026
Ondernemersvertrouwen: CBS, Conjunctuurenquête Nederland: het saldo van het percentage optimistische en pessimistische ondernemers. De hoofdlijn gaat over Nederland, alle sectoren.

Bron: CBS

Niveau: Nederland

Periode: 4e kwartaal 2016 tot en met 3e kwartaal 2026, per kwartaal

Bijgewerkt: oktober 2026
Consumentenvertrouwen: CBS, Consumentenconjunctuuronderzoek: het gemiddelde saldo van positieve en negatieve oordelen van consumenten over de economie en hun eigen financiële situatie, voor heel Nederland.

Bron: CBS

Niveau: Nederland

Periode: oktober 2016 tot en met september 2026, per maand

Bijgewerkt: oktober 2026
Vacatures: Openstaande vacatures in de branche onderwijs (SBI P), per kwartaal.

Bron: CBS

Niveau: onderwijs (SBI P)

Periode: 1e kwartaal 2011 tot en met 2e kwartaal 2026, per kwartaal
Omschrijving en trends: Wij schrijven de omschrijving en de trends op basis van onderzoek van ABN AMRO, ING Research en Rabobank. Laatst herzien in oktober 2026.
Actualiteit: Laatst bijgewerkt in oktober 2026.

Gebruik in uw rapportage

Neemt u de cijfers over in een analyse, advies of financieringsaanvraag? Vermeld dan deze bron.

Firmfocus, Branchecijfers primair en speciaal onderwijs (SBI 85.20). Op basis van CBS, bewerking Firmfocus, oktober 2026. www.firmfocus.biz/NL/BI/branche/primair-en-speciaal-onderwijs-8520

Rapporten

Veelgestelde vragen over de branche primair en speciaal onderwijs

Korte antwoorden op basis van de cijfers op deze pagina.

Waarom staan er geen winstcijfers voor de branche primair en speciaal onderwijs?

Het CBS publiceert geen aparte winst- en kostencijfers voor de branche primair en speciaal onderwijs en ook niet voor primair en speciaal onderwijs (SBI 85.2), onderwijs (SBI 85) en onderwijs (SBI P). Daarom tonen wij hier de marktcijfers die er wel zijn: het aantal bedrijven, de vacatures en het ondernemersvertrouwen.

Hoeveel bedrijven telt de branche primair en speciaal onderwijs?

In het 3e kwartaal van 2026 telde de branche primair en speciaal onderwijs 1.390 bedrijven (bron: CBS, 3e kwartaal 2026).

Hoe ontwikkelt het aantal bedrijven zich?

Sinds 2007 groeide het aantal bedrijven in de branche primair en speciaal onderwijs met 11,2%; in de branche primair en speciaal onderwijs (SBI 85.2) was de ontwikkeling +11,2% (bron: CBS, 3e kwartaal 2026).

Wat speelt er in de branche primair en speciaal onderwijs?

Vanaf 2027 stroomt er extra geld naar de scholen (bron: Firmfocus, oktober 2026).

Wat staat er in het sectorrapport?

Het sectorrapport is een PDF met de marktcijfers van de branche primair en speciaal onderwijs, de trends en de bronnen, in één document om te bewaren of te delen.