Brancheinformatie en cijfers exploitatie van bossen

Op papier is het verdienmodel eenvoudig: hout inkopen op stam, oogsten en per sortiment zo goed mogelijk verkopen. Het verschil tussen inkoopprijs, oogstkosten en verkoopprijs is wat de exploitant overhoudt. In de praktijk vraagt dat vakmanschap bij het opmeten en taxeren van een partij, want wie de houtvoorraad of de kwaliteit overschat, betaalt te veel. Het vellen gebeurt motormanueel met de kettingzaag of gemechaniseerd met een harvester (een velmachine die bomen velt, ontsnoeit en op lengte zaagt). Brandhout wordt gekloofd en gedroogd en vaak rechtstreeks aan particulieren verkocht, wat per kuub meer oplevert dan levering aan de industrie.

De grote kostenposten zijn de inkoopwaarde van het hout, arbeid, machinekosten (afschrijving, rente en onderhoud) en brandstof. Belangrijke kengetallen zijn de productie per machine-uur, de oogstkosten per kubieke meter, de bezettingsgraad van het materieel en de werkvoorraad aan gekochte partijen. Het werk is seizoensgebonden: in het broedseizoen en op natte bodems ligt de oogst grotendeels stil, wat de omzet ongelijk over het jaar verdeelt. Velwerk is risicovol, dus aantoonbare vakbekwaamheid en veilige werkmethoden zijn voor opdrachtgevers een harde eis. Beoordeelt u een exploitatiebedrijf, let dan op de spreiding van afnemers, de staat van het materieel, de ketencertificering (FSC of PEFC) en de vaste relaties met boseigenaren.